Bebeğiniz Uyumuyor, İştahsız ve Huzursuzsa Demir Eksikliği Olabilir | Hanımların Dünyası

loading...

Bebeğiniz Uyumuyor, İştahsız ve Huzursuzsa Demir Eksikliği Olabilir

Bebeğiniz Uyumuyor, İştahsız ve Huzursuzsa Demir Eksikliği Olabilir

Yapılan araştırmalar beslenmenin insan sağlığı üzerine etkisinin çok fazla olduğunu göstermekte. Vücudun gelişebilmesi ve sağlıklı olabilmesi için ihtiyaç duyulan vitamin ve minerallerin alımına önem vermek gerekiyor. Özellikle büyüme çağındaki çocukların beslenmesi sadece karın doyurmak değil, hastalıklarla mücadele etmek açısından da önem arz etmekte… Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Günay Ermergen bebek beslenmesinde demir içerikli gıdaların neden önemli olduğunu sizler için açıkladı.

Beslenme yaşamın her döneminde önemlidir. Büyümenin en hızlı olduğu evrelerden bebeklik döneminde beslenme ayrı bir önem taşımaktadır. Doğumdan 2 yaşın sonuna kadar devam eden dönem çocuklarda büyüme gelişmenin en hızlı olduğu, yaşama sağlıklı başlangıç için en kritik dönemdir.

Bebeklerin sağlıklı gelişimi genetik özellikleri yanında beslenme, temiz çevre, sosyal etkileşimler gibi dış etmenlere de bağlıdır. Fizik ve nöromotor gelişimin sağlanması ve enfeksiyonlara karşı vücudun direnci üzerinde beslenmenin önemli etkileri vardır. Yanlış beslenme sonucunda kansızlık, raşitizm, kabızlık, obezite, hiperkolesterolomi, damar sertliği, kanser ve şeker hastalığı, diş hastalıkları başta olmak üzere pek çok sağlık sorunu ile karşı karşıya kalınır.

Değişen yaşam koşulları, farklı sosyo-ekonomik ve kültürel yapı beslenme alışkanlığında ve ortalama beslenme biçiminde değişikliklere sebep olmuştur. Sosyal ve ekonomik gelişimin önemli göstergelerinden birisi çocukların beslenme durumudur. Bebeklik ve çocukluk dönemi yapılan beslenme hataları öncelikle çocuğun fiziksel ya da zihinsel gelişimini etkileyebileceği gibi, uzun süreli sağlık sorunlarının ortaya çıkmasına da yol açabilir.

Özellikle gelişmekte olan ülkelerde, düşük gelir düzeylerine sahip bireylerde Demir, İyot, A vitamini, Çinko, D vitamini eksikliği görülme olasılığı yüksektir. Demir, Çinko ve A vitamini eksikliklerinin tüm dünyada çocuk ölümlerinin 2/3ünün altta yatan nedeni olduğu bildirilmektedir.

Demir eksikliği her iki bebekten birinde görülüyor

Demir eksikliği anemisi ülkemizde 0-6 yaş grubunun yaklaşık yarısında, okul çağı çocuklarının ise %30unda görülmektedir. Demir eksikliği organ ve hücrelerde ya da moleküler düzeyde görülebilir. Demir oksijen taşınması, depolanması, hücre büyümesi, çoğalmasında yaşam için vazgeçilmez bir elementtir. Vücutta bulunan demir mineralinin toplamı 3-4 gr kadardır. Hemen hemen tamamı alyuvarlarda hemoglobin içinde bulunur, karaciğer en önemli demir deposudur. Besinlerdeki demirin %10’u emilir. Bu nedenle günlük beslenmede 8-10gr demir alınması gerekir.
YENİDOĞAN ve 3 AYLIK SÜT ÇOCUKLUĞU DÖNEMİ EN HIZLI KİTLESEL BÜYÜME DÖNEMİ OLMASINDAN DOLAYI DEMİR GEREKSİNİMİNİN EN ÇOK OLDUĞU ÇAĞDIR.

Yenidoğan bebek dünyaya yalnızca 250mg demirle gelir. Bu miktar onun ancak ilk 6aylık gereksinimlerini karşılayabildiğinden ve bu aydan sonra dışarıdan demir alması gerekir. Dışarıdan demir alınmazsa demir eksikliği anemisi başlar. Özellikle bitkisel kaynaklı besinlerin demir içerikleri 6-24aylık dönemde bebeğin gereksinimlerini karşılayamamaktadır. Hayvansal kökenli besinlerde, bitkisel besinlerdekine göre daha çok demir bulunmaktadır ve daha yüksek oranda emilmektedir. Bazı bebeklerde hayvansal besinlerin beslenmeye eklenmesi yeterli olmakla birlikte, pahalı olması nedeniyle gelişmekte olan ülkeler için pratik bir çözüm değildir. Bu nedenle bebeklere 6aydan itibaren demir takviyesine başlanması gerekmektedir.

Prematüreler, düşük doğum ağırlıklı bebekler, anne sütü ile beslenemeyenler, 6aydan uzun süre tek başına anne sütü alanlar, bir yaşından önce inek sütü ile beslenenler, demir içeriği düşük yiyeceklerle beslenenler, sık enfeksiyon geçiren bebekler demir eksikliği anemisi için risk oluştururlar. 4-6ay sürecinden başlayarak demir desteği gerekmektedir. Bir yaş altı demir desteği verilmesinin gelişimsel ve davranışsal yararları gösterilmiştir. Tek başına anne sütü yaşamın ilk altı ayından sonra tüm besin öğesi gereksinimlerini karşılayamaz. Kırmızı et ya da yumurta her gün ya da olabildiğince sık beslenmede olmalıdır.

En zengin demir içerikli besinler hangileri?

Dünya Sağlık Örgütü demir eksikliğinin önlenmesi için 2 yaş altındaki bebeklerin günde 12,5mg demir alımını önermektedir. Demir beslenmede Fe+2 ve Fe+3 olarak bulunur. Fe+2’nin emilimi daha fazladır.

Emilimi en yüksek olan Fe+2kaynağı; karaciğer, koyun ve sığır etidir. Tavuk ve balıkta bu oran azdır. Baklagillerdeki demir içeriği tahıllardan fazladır. Bitkisel besinlerde, süt ve yumurtanın içinde Fe+3 vardır ve ancak %4-15’i emilir. Anne sütünün demir içeriği düşüktür ancak bu demirin emilimi %50dir. Fe+3 kaynağı ıspanak,pekmez,semizotu,kuru üzüm, börülce, havuç, patates, kuru baklagil, yumurta yüksek demir içerikli yiyeceklerdir. Çay, kahve, kakao, yoğurt, süt, peynir yüksek posalı yiyecekler demir emilimini azaltırlar.

Demir eksikliği hangi rahatsızlıklara yol açıyor?

Bebeğin hızla büyüdüğü bu dönem de demir eksikliği olursa bağışıklık sisteminin normal olarak çalışamaması ve buna bağlı enfeksiyon hastalıklarına yatkınlık, sindirim sisteminde aksamalar, deri ve mukozalarda bozulmalar görülüyor. Bunlara ek olarak tartı alışı boy uzaması olumsuz etkileniyor ve büyüme geriliği meydana geliyor. Daha da önemlisi beynin doğumdan sonraki ilk iki yaşta gelişimi çok hızlı… Beynin gelişimi için yeterli demir alınması zorunludur. Yeterli alınmadığında ise zihinsel, motor ve davranışsal yetersizlikler meydana gelir.

Beyinle ilgili fonksiyon bozuklukları iki grupta toplanıyor. Birinci grupta davranış kusurları(aşırı ağlama, uykusuzluk, huzursuzluk, uyumsuzluk, iştahsızlık, anneye aşırı düşkünlük)yer alıyor. Bunlar geçici bulgular ve demir tedavisi ile düzeliyor. Ancak ikinci grupta yer alan bilişsel fonksiyonların olumsuz etkilenmesinden doğan bulgular ise kalıcı olabiliyor.

Klinik olarak bu çocuklar iştahsızlık, halsizlik, solukluluk, algıda güçlük, dikkat bozukluğu, dil gelişim sorunları ile karşımıza çıkmaktadır. Ayrıca demir eksikliği olan çocuk garip şeylere karşı bir iştah duyar(toprak yeme,kum yeme,buz yeme gibi)

loading...

  • Yazar :

    Hanımların Dünyası Editörü
    iletisim@hanimlarindunyasi.com

EN GÜNCEL İÇERİKLERİMİZDEN BAŞLIKLAR

email kaydol hotmail kaydol
fb